فایرباکس یا جعبه آتش نشانی چیست؟

جعبه آتش نشانی یک ظرف جعبه مانند با اندازه‌ها، مدل‌ها و تجهیزات مختلف است که برای نگهداری تجهیزات اولیه آتش‌نشانی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این جعبه معمولا در منازل مسکونی، آپارتمان‌ها، ادارات، کارخانه‌ها و انبارهای تولیدی نصب می‌شود و اولین ابزار مورد استفاده برای اطفای حریق است.

در دسترس بودن جعبه‌ی آتش نشانی یا جعبه فایرباکس آتش نشانی می‌تواند نقش مهمی در اطفای حریق در لحظات اولیه داشته باشد. در ادامه‌ی این مطلب بیشتر در خصوص انواع جعبه آتش نشانی، مشخصات آن‌‌ها، قیمت و راهنمای خرید آن صحبت خواهیم کرد.

جعبه آتش نشانی یا فایرباکس چیست؟

تجهیزات اطفا حریق مختلفی در ساختمان‌ها نصب و استفاده می‌شود که هر کدام ویژگی‌ها و کاربردهای خاص خود را دارند. جعبه آتش‌نشانی یکی از تجهیزات پرکاربرد برای اطفای حریق در ساختمان‌ها است که به منظور بهره‌برداری از ذخایر آب و اطفای حریق در مراحل اولیه آتش‌سوزی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

نصب جعبه آتش نشانی در ساختمان‌های مسکونی، تجاری، اداری و ساختمان‌های صنعتی که در آنها امکان وقوع حریق وجود دارد، الزامی است. با نصب جعبه آتش نشانی در این ساختمان‌ها می‌توان به محض مشاهده و تشخیص حریق با استفاده از شلنگ آتش نشانی اقدام به اطفای حریق نمود و آتش را در مراحل اولیه‌ی آن مهار کرد.

در جعبه آتش‌نشانی تجهیزاتی مانند قرقره، شلنگ آتشنشانی، نازل آتش‌نشانی و سایر اتصالات است که برای اطفای حریق بکاربرده می‌شوند، محافظت می‌شوند.

انواع جعبه آتش نشانی

جعبه‌های آتش نشانی یا فایرباکس را می‌توان از چند نظر دسته‌بندی کرد؛ از جمله نحوه نصب، ساختار کابین، نوع تجهیزات داخلی، کاربرد و جنس بدنه. انتخاب نوع مناسب جعبه آتش نشانی به محل نصب، فضای موجود، نوع تجهیزات و شرایط ساختمان بستگی دارد.

1) انواع جعبه آتش نشانی بر اساس محل و روش نصب

جعبه آتش نشانی توکار

جعبه آتش نشانی توکار داخل فضای پیش‌بینی‌شده در دیوار نصب می‌شود و بخش اصلی کابین داخل دیوار قرار می‌گیرد. این مدل معمولاً در ساختمان‌هایی استفاده می‌شود که از ابتدا فضای مناسب برای نصب فایرباکس در نظر گرفته شده است.

مزیت: ظاهر مرتب‌تر، بیرون‌زدگی کمتر و استفاده بهتر از فضای راهرو

کاربرد رایج: ساختمان‌های مسکونی، اداری، تجاری، راهروها و لابی‌ها

جعبه آتش نشانی روکار

جعبه آتش نشانی روکار مستقیماً روی سطح دیوار نصب می‌شود و برای مکان‌هایی مناسب است که امکان ایجاد فضای توکار در دیوار وجود ندارد یا نصب سریع‌تر مورد نیاز است.

مزیت: نصب آسان‌تر و نیاز کمتر به تغییر ساختار دیوار

کاربرد رایج: پارکینگ‌ها، سوله‌ها، ساختمان‌های صنعتی، انبارها و فضاهای خدماتی

جعبه آتش نشانی ایستاده یا محوطه‌ای

جعبه آتش نشانی ایستاده یا محوطه‌ای به صورت مستقل روی پایه یا سازه مخصوص قرار می‌گیرد و بیشتر برای فضاهای باز و محیط‌های صنعتی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این مدل می‌تواند برای نگهداری تجهیزات آتش‌نشانی در محل‌هایی که امکان نصب جعبه روی دیوار وجود ندارد، گزینه مناسبی باشد.

مزیت: مناسب برای محیط‌های باز و فضاهایی که امکان نصب جعبه روی دیوار وجود ندارد

کاربرد رایج: محوطه کارخانه‌ها، انبارهای بزرگ، سایت‌های صنعتی و فضاهای باز

جعبه آتش نشانی زیرسطحی

جعبه آتش نشانی زیرسطحی به گونه‌ای طراحی می‌شود که در سطح زمین یا پایین‌تر از سطح تردد قرار گیرد تا کمترین مزاحمت را برای رفت‌وآمد ایجاد کند. استفاده از این مدل به شرایط پروژه، طراحی محل و الزامات اجرایی بستگی دارد.

مزیت: اشغال فضای کمتر در مسیرهای پرتردد

کاربرد: برخی پارکینگ‌ها، محوطه‌ها و فضاهایی که محدودیت فضا یا تردد زیاد دارند.

2) انواع جعبه آتش نشانی بر اساس ساختار کابین

جعبه‌های آتش نشانی یا فایرباکس از نظر ساختار کابین نیز در مدل‌های مختلفی تولید می‌شوند. دو مدل رایج، تک کابین و دو کابین هستند که تفاوت اصلی آن‌ها در تعداد محفظه‌ها و نوع تجهیزاتی است که می‌توان داخل جعبه قرار داد.

جعبه آتش نشانی تک کابین (Single Cabin)

جعبه آتش نشانی تک کابین دارای یک محفظه است و معمولاً برای نگهداری تجهیزات سیستم آتش‌نشانی مانند هوزریل، شلنگ آتش نشانی و شیر طراحی می‌شود.

این مدل زمانی کاربرد دارد که برای نگهداری تجهیزات مورد نیاز، یک محفظه کافی باشد و نیازی به قرار دادن کپسول آتش نشانی یا تجهیزات اضافی در کابین جداگانه وجود نداشته باشد.

مزیت: ساختار ساده‌تر، اشغال فضای کمتر و معمولاً هزینه مناسب‌تر نسبت به مدل‌های چندکابین با ابعاد و تجهیزات مشابه

جعبه آتش نشانی دو کابین (Double Cabin)

جعبه آتش نشانی دو کابین دارای دو محفظه مجزا است و امکان تفکیک تجهیزات مختلف آتش‌نشانی را فراهم می‌کند. بسته به طراحی جعبه و نیاز پروژه، معمولاً یکی از کابین‌ها برای تجهیزات هوزریل یا شلنگ و شیر و کابین دیگر برای کپسول آتش نشانی یا تجهیزات کمکی مانند نازل، دستکش و سایر لوازم مورد استفاده قرار می‌گیرد.

استفاده از فایرباکس دو کابین زمانی کاربرد بیشتری دارد که لازم باشد تجهیزات مختلف اطفای حریق در یک محل مشخص و در دسترس نگهداری شوند.

مزیت: امکان نگهداری و تفکیک تجهیزات مختلف، استفاده بهتر از فضای کابین و پوشش هم‌زمان تجهیزات آب‌رسانی و خاموش‌کننده در یک محل

3) انواع جعبه آتش نشانی بر اساس تجهیزات داخلی

یکی از مهم‌ترین روش‌های دسته‌بندی فایرباکس، توجه به نوع تجهیزات داخلی آن است. جعبه آتش نشانی می‌تواند برای نگهداری تجهیزات آبرسانی مانند هوزریل و شلنگ، کپسول آتش نشانی یا ترکیبی از چند نوع تجهیزات طراحی شود. به همین دلیل، پیش از انتخاب جعبه باید مشخص شود چه تجهیزاتی قرار است داخل آن نگهداری شوند.

جعبه آتش نشانی هوزریل (Hose Reel Box)

جعبه آتش نشانی هوزریل برای نگهداری هوزریل یا قرقره شلنگ آتش نشانی طراحی می‌شود. در این مدل، شلنگ به صورت مرتب روی قرقره قرار دارد و در زمان نیاز می‌توان آن را برای مقابله با حریق باز کرد.

کاربرد: ساختمان‌های عمومی، اداری، تجاری، راهروها و سایر فضاهایی که دسترسی سریع به تجهیزات آبرسانی آتش‌نشانی اهمیت دارد.

جعبه کپسول آتش نشانی (Fire Extinguisher Box)

جعبه کپسول آتش نشانی یا باکس کپسول آتش نشانی محفظه‌ای است که برای نگهداری و محافظت از یک یا چند کپسول آتش‌نشانی طراحی می‌شود. این جعبه کمک می‌کند کپسول در محل مشخص، قابل دسترس و تا حد امکان دور از آسیب‌های محیطی و فیزیکی نگهداری شود.

جعبه کپسول آتش نشانی می‌تواند در مدل‌های مختلف توکار، روکار، تک‌کپسوله یا چندکپسوله تولید شود و انتخاب آن به تعداد و ابعاد کپسول‌ها، محل نصب و فضای موجود بستگی دارد.

کاربرد: ساختمان‌های مسکونی، اداری و تجاری، پارکینگ‌ها، کارخانه‌ها، انبارها و نقاطی که لازم است کپسول آتش نشانی در محل مشخص و محافظت‌شده قرار داشته باشد.

جعبه آتش نشانی ترکیبی (Combination Box)

جعبه آتش نشانی ترکیبی برای نگهداری هم‌زمان چند نوع تجهیزات اطفای حریق طراحی می‌شود. بسته به مدل، این فایرباکس می‌تواند شامل هوزریل یا شلنگ آتش نشانی، کپسول آتش نشانی و تجهیزات کمکی مانند نازل، دستکش و سایر لوازم مورد نیاز باشد.

مزیت اصلی جعبه ترکیبی، امکان قرار دادن تجهیزات مختلف در یک محل مشخص و دسترس‌پذیر است. این مدل بیشتر در پروژه‌هایی کاربرد دارد که علاوه بر تجهیزات آبرسانی، به محل مشخصی برای نگهداری کپسول و تجهیزات جانبی نیز نیاز است.

کاربرد: محیط‌های صنعتی، انبارها، مراکز تجاری و ساختمان‌های بزرگ با نیاز به تجهیزات متنوع اطفای حریق.

4) انواع جعبه آتش نشانی بر اساس جنس بدنه

جعبه‌های آتش نشانی از نظر جنس بدنه نیز در مدل‌های مختلفی تولید می‌شوند. فولاد، استیل ضدزنگ و فایبرگلاس از جمله موادی هستند که در ساخت فایرباکس مورد استفاده قرار می‌گیرند. انتخاب جنس بدنه باید با توجه به شرایط محیط، میزان رطوبت، احتمال خوردگی، محل نصب و بودجه پروژه انجام شود.

جعبه آتش نشانی فولادی (Steel)

جعبه آتش نشانی فولادی یکی از مدل‌های متداول در پروژه‌های ساختمانی است. این جعبه‌ها معمولاً با پوشش رنگ کوره‌ای یا پوشش‌های محافظ در برابر خوردگی تولید می‌شوند تا دوام بدنه در شرایط مختلف افزایش پیدا کند.

مزایا: استحکام مناسب، تنوع مدل و ابعاد و معمولاً قیمت مناسب‌تر نسبت به برخی مدل‌های استیل

محدودیت: در محیط‌های بسیار مرطوب یا خورنده، کیفیت پوشش و محافظت سطحی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

جعبه آتش نشانی استیل (Stainless Steel)

جعبه آتش نشانی استیل ضدزنگ برای محیط‌هایی انتخاب می‌شود که مقاومت بدنه در برابر رطوبت و خوردگی اهمیت بیشتری دارد. نوع آلیاژ استیل و کیفیت ساخت، تأثیر مستقیمی بر میزان مقاومت آن در شرایط محیطی دارد.

در بازار، استیل‌ها معمولاً به دو گروه نگیر و بگیر نیز شناخته می‌شوند:

• استیل نگیر: معمولاً مقاومت مناسبی در برابر خوردگی دارد و برای برخی محیط‌های مرطوب و حساس گزینه مناسبی است.
• استیل بگیر: از نظر خواص مغناطیسی با استیل نگیر تفاوت دارد و بسته به گرید و شرایط محیط می‌تواند برای کاربردهای مختلف مورد استفاده قرار گیرد.

کاربرد رایج: بیمارستان‌ها، برخی محیط‌های مرطوب، مراکز صنعتی، پروژه‌های حساس به خوردگی و مناطق با رطوبت بالا

جعبه آتش نشانی فایبرگلاس (Fiberglass)

جعبه آتش نشانی فایبرگلاس از مواد کامپوزیتی ساخته می‌شود و در برابر رطوبت و بسیاری از عوامل خورنده محیطی مقاومت مناسبی دارد. وزن پایین‌تر نسبت به برخی سازه‌های فلزی نیز می‌تواند از مزایای این نوع جعبه باشد.

کاربرد: برخی محیط‌های صنعتی، فضاهای مرطوب و پروژه‌هایی که مقاومت در برابر خوردگی و شرایط محیطی اهمیت زیادی دارد.

در انتخاب جنس فایرباکس، علاوه بر ظاهر و قیمت، باید شرایط محل نصب و میزان تماس جعبه با رطوبت یا عوامل خورنده نیز در نظر گرفته شود.ه

تجهیزات جعبه آتش نشانی ( فایرباکس ) : 

جعبه آتش نشانی یا فایرباکس محفظه‌ای برای نگهداری و دسترسی سریع به تجهیزات اطفای حریق است. تجهیزات داخل جعبه با توجه به نوع فایرباکس، طراحی سیستم آتش‌نشانی و کاربری ساختمان متفاوت هستند. برخی مدل‌ها برای نگهداری تجهیزات هوزریل و شلنگ طراحی شده‌اند و برخی دیگر برای کپسول آتش نشانی یا ترکیبی از تجهیزات مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در ادامه با مهم‌ترین تجهیزاتی که ممکن است داخل جعبه آتش نشانی یا فایرباکس قرار داشته باشند آشنا می‌شویم.

1. شیلنگ آتش‌نشانی (Fire Hose)

شیلنگ آتش نشانی وظیفه انتقال آب از شبکه لوله‌کشی آتش‌نشانی به محل حریق را بر عهده دارد. نوع شیلنگ مورد استفاده به طراحی سیستم و نوع فایرباکس بستگی دارد.

انواع شیلنگ مورد استفاده در فایرباکس

• شیلنگ برزنتی (Layflat Hose): شیلنگی انعطاف‌پذیر که برای انتقال آب و استفاده در سیستم‌های مختلف آتش‌نشانی کاربرد دارد.
• شیلنگ لاستیکی نیمه‌سخت (Rubber Hose): در برخی سیستم‌های هوزریل مورد استفاده قرار می‌گیرد و به دلیل ساختار نیمه‌سخت، جمع‌کردن و استفاده از آن ساده‌تر است.
• شیلنگ هوزریل (Hose Reel): شیلنگی است که روی قرقره قرار می‌گیرد و برای دسترسی سریع‌تر و استفاده آسان‌تر طراحی شده است.

مشخصات شیلنگ از جمله قطر، طول، فشار کاری و جنس باید متناسب با نوع سیستم و تجهیزات مورد استفاده انتخاب شود و نمی‌توان یک اندازه یا فشار ثابت را برای تمام فایرباکس‌ها در نظر گرفت.

پیشنهاد مطالعه: شیلنگ آتش نشانی

2. قرقره یا هوزریل (Hose Reel)

هوزریل مکانیزمی است که شیلنگ روی آن قرار می‌گیرد و امکان باز و جمع کردن منظم شیلنگ را فراهم می‌کند. استفاده از قرقره باعث می‌شود شیلنگ در محل مشخصی نگهداری شود و هنگام نیاز، سریع‌تر در دسترس قرار گیرد.

اجزای اصلی هوزریل

• درام یا قرقره
• محور و مکانیزم چرخش
• اتصال ورودی آب
• شیر یا تجهیزات کنترل جریان، بسته به مدل

در برخی مدل‌های هوزریل، قرقره قابلیت چرخش دارد تا بتوان شیلنگ را در جهت مناسب هدایت کرد. میزان و زاویه چرخش به طراحی و مدل هوزریل بستگی دارد.

پیشنهاد مطالعه: قرقره یا هوزریل آتش نشانی چیست؟

3. شیر فلکه آتش‌نشانی (Fire Valve)

شیر آتش نشانی یکی از اجزای مهم سیستم تأمین آب فایرباکس است و وظیفه کنترل یا قطع و وصل جریان آب را بر عهده دارد. نوع و ابعاد شیر به طراحی سیستم لوله‌کشی و تجهیزات مورد استفاده بستگی دارد.

در برخی سیستم‌های آتش‌نشانی از لندینگ ولو (Landing Valve) نیز استفاده می‌شود. لندینگ ولو یکی از تجهیزات سیستم رایزر آتش‌نشانی است و کاربرد آن با توجه به نوع سیستم و طراحی ساختمان تعیین می‌شود.

در برخی پروژه‌ها از لندینگ ولو (Landing Valve) استفاده می‌شود که در سیستم رایزر خشک یا تر کاربرد دارد.

4. نازل یا سرلانس (Fire Nozzle)

نازل آتش نشانی در انتهای شیلنگ قرار می‌گیرد و برای هدایت و کنترل جریان آب مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انواع نازل

• نازل جت مستقیم (Jet): برای ایجاد جریان متمرکز آب
• نازل پاششی (Spray): برای ایجاد جریان پخش‌شده‌تر
• نازل ترکیبی یا قابل تنظیم: امکان تغییر الگوی پاشش را در محدوده طراحی‌شده فراهم می‌کند

نوع نازل باید متناسب با شیلنگ، فشار و دبی مورد نیاز سیستم انتخاب شود.

5. کوپلینگ و اتصالات (Couplings & Fittings)

کوپلینگ‌ها و اتصالات برای برقراری اتصال ایمن میان شیلنگ، شیر، نازل و سایر اجزای سیستم مورد استفاده قرار می‌گیرند. کیفیت و سازگاری این قطعات اهمیت زیادی دارد، زیرا اتصال نامناسب می‌تواند باعث نشتی یا اختلال در عملکرد سیستم شود.

مشاهده: انواع کوپلینگ

6. کپسول آتش نشانی در فایرباکس‌های ترکیبی

در برخی مدل‌های جعبه آتش نشانی ترکیبی یا دو کابین، علاوه بر هوزریل و تجهیزات آبرسانی، یک یا چند کپسول آتش نشانی نیز در کابین جداگانه قرار می‌گیرد. این مدل‌ها به گونه‌ای طراحی می‌شوند که تجهیزات مختلف اطفای حریق در یک محل مشخص و قابل دسترس قرار داشته باشند.

نوع کپسول مورد استفاده، مانند پودر و گاز یا CO₂، باید متناسب با نوع خطر و کاربری محل انتخاب شود. بنابراین وجود کپسول در فایرباکس به نوع جعبه و طراحی پروژه بستگی دارد و در همه مدل‌های جعبه آتش نشانی یکسان نیست.

مشاهده انواع کپسول آتش نشانی

ابعاد جعبه آتش‌نشانی (Fire Hose Cabinet)

ابعاد جعبه آتش نشانی یا فایرباکس با توجه به نوع تجهیزات داخلی، محل نصب و کاربری ساختمان انتخاب می‌شود. اندازه جعبه باید به گونه‌ای باشد که تجهیزات مورد نیاز، از جمله هوزریل، شیلنگ آتش نشانی، شیر و در مدل‌های ترکیبی کپسول آتش نشانی، به شکل مناسب داخل آن قرار بگیرند و دسترسی و استفاده از آن‌ها بدون مشکل انجام شود.

ابعاد فایرباکس در مدل‌ها و کاربردهای مختلف یکسان نیست. به همین دلیل، هنگام انتخاب جعبه باید علاوه بر فضای موجود، ابعاد و نحوه قرارگیری تجهیزات داخل کابین نیز در نظر گرفته شود. در برخی مدل‌های رایج، عمق کابین حدود 18 سانتی‌متر است، اما بسته به نوع تجهیزات و طراحی جعبه، ابعاد و عمق‌های متفاوتی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ابعاد رایج جعبه آتش نشانی

برخی از ابعاد مورد استفاده در جعبه‌های آتش نشانی عبارت‌اند از:

• 100 × 85 × 18 سانتی‌متر
• 85 × 80 × 18 سانتی‌متر
• 85 × 60 × 18 سانتی‌متر
• 70 × 85 × 18 سانتی‌متر
• 70 × 60 × 18 سانتی‌متر
• 65 × 55 × 18 سانتی‌متر
• 60 × 50 × 18 سانتی‌متر

این ابعاد نمونه‌هایی از اندازه‌های رایج هستند و انتخاب ابعاد نهایی باید بر اساس نوع فایرباکس، تجهیزات داخلی و شرایط محل نصب انجام شود.

نکته مهم در انتخاب ابعاد فایرباکس

انتخاب ابعاد جعبه آتش نشانی صرفاً بر اساس فضای خالی دیوار یا ظاهر جعبه انجام نمی‌شود. چند عامل اصلی در تعیین اندازه مناسب فایرباکس نقش دارند:

• قطر، طول و نوع شیلنگ، مانند شیلنگ برزنتی یا نیمه‌سخت
• نوع و ابعاد هوزریل و تجهیزات داخلی
• وجود یا عدم وجود کپسول آتش نشانی
• تعداد تجهیزات داخل کابین
• محل و روش نصب جعبه، مانند توکار یا روکار
• الزامات و ضوابط مربوط به پروژه و مرجع آتش‌نشانی محل

جعبه نباید آن‌قدر کوچک باشد که تجهیزات داخل آن به شکل فشرده قرار بگیرند یا دسترسی و استفاده از آن‌ها دشوار شود. فضای کافی برای قرارگیری، باز شدن و استفاده صحیح از شیلنگ و سایر تجهیزات، یکی از نکات مهم هنگام انتخاب ابعاد فایرباکس است.

در پروژه‌های خاص یا صنعتی که تجهیزات بیشتری داخل کابین قرار می‌گیرند، ممکن است به جعبه آتش نشانی با ابعاد یا عمق بیشتر نیاز باشد.

انتخاب جعبه آتش نشانی مناسب

انتخاب جعبه آتش نشانی یا فایرباکس مناسب به شرایط محل نصب، نوع تجهیزات مورد نیاز، فضای موجود و شرایط محیطی بستگی دارد. بنابراین بهتر است پیش از خرید، مشخص شود جعبه برای چه نوع تجهیزاتی استفاده می‌شود و در چه محیطی قرار خواهد گرفت.

هنگام انتخاب فایرباکس به چه نکاتی توجه کنیم؟

1. نوع نصب جعبه آتش نشانی

اولین مورد، تعیین روش نصب است. اگر در دیوار فضای مناسب برای نصب کابین پیش‌بینی شده باشد، جعبه آتش نشانی توکار می‌تواند انتخاب مناسبی باشد. این مدل بیرون‌زدگی کمتری دارد و ظاهر یکپارچه‌تری با دیوار ایجاد می‌کند.

در مکان‌هایی که امکان ایجاد فضای توکار وجود ندارد، جعبه آتش نشانی روکار گزینه مناسب‌تری است. این مدل روی سطح دیوار نصب می‌شود و معمولاً برای پارکینگ‌ها، سوله‌ها، فضاهای صنعتی و ساختمان‌های موجود کاربرد بیشتری دارد.

2. نوع و تعداد تجهیزات داخل جعبه

پیش از انتخاب جعبه باید مشخص شود چه تجهیزاتی قرار است داخل آن نگهداری شوند. برای مثال، یک فایرباکس هوزریل به فضای کافی برای قرقره، شیلنگ، شیر و نازل نیاز دارد، در حالی که در مدل‌های ترکیبی باید فضای لازم برای کپسول آتش نشانی و تجهیزات کمکی نیز در نظر گرفته شود.

اگر قرار است کپسول داخل کابین قرار بگیرد، استفاده از جعبه کپسول آتش نشانی یا مدل ترکیبی باید متناسب با تعداد و ابعاد کپسول انتخاب شود.

3. جنس بدنه

جنس بدنه باید با شرایط محیطی محل نصب متناسب باشد.

• فولاد با پوشش مناسب: انتخابی متداول برای بسیاری از پروژه‌های ساختمانی و صنعتی
• استیل ضدزنگ: مناسب محیط‌هایی که مقاومت در برابر رطوبت و خوردگی اهمیت بیشتری دارد
• فایبرگلاس: در برخی محیط‌های صنعتی و شرایطی که مقاومت در برابر خوردگی اهمیت دارد، قابل استفاده است

برای محیط‌های مرطوب یا خورنده، علاوه بر جنس بدنه، کیفیت پوشش، نوع آلیاژ و کیفیت ساخت نیز اهمیت دارد.

4. ابعاد و فضای داخلی

ابعاد جعبه باید متناسب با تجهیزات داخلی انتخاب شود. شیلنگ، هوزریل، کپسول و سایر تجهیزات نباید به شکل فشرده داخل کابین قرار بگیرند یا دسترسی به آن‌ها دشوار شود.

همچنین پیش از خرید باید مشخص شود جعبه به صورت توکار یا روکار نصب می‌شود و فضای کافی برای نصب و باز شدن درب آن وجود دارد.

5. شرایط محیطی و محل نصب

شرایط محل نصب نیز در انتخاب فایرباکس تأثیر دارد. در محیط‌های مرطوب، مناطق شرجی یا مکان‌هایی که احتمال تماس تجهیزات با عوامل خورنده وجود دارد، انتخاب جنس و پوشش مقاوم اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

در محیط‌های صنعتی، انبارها و فضاهای پرتردد نیز باید علاوه بر مقاومت بدنه، به محل نصب، دسترسی آسان و محافظت از تجهیزات داخل جعبه توجه شود.

6. کیفیت ساخت و تجهیزات

در هنگام خرید جعبه آتش نشانی فقط ظاهر کابین را بررسی نکنید. کیفیت ورق یا بدنه، پوشش سطح، لولا و قفل، نحوه نصب تجهیزات داخلی و کیفیت اتصالات نیز اهمیت دارد.

اگر فایرباکس به همراه هوزریل، شیلنگ، شیر، نازل یا سایر تجهیزات عرضه می‌شود، سازگاری و کیفیت این اجزا نیز باید بررسی شود.

راهنمای خرید جعبه آتش نشانی

برای خرید جعبه آتش نشانی یا فایرباکس، این 5 مورد را بررسی کنید:

1) جنس بدنه و پوشش

در محیط‌های مرطوب، استیل ضدزنگ یا فولاد با پوشش ضدخوردگی باکیفیت گزینه مناسب‌تری است.

2) ابعاد و ظرفیت

ابعاد جعبه باید با تجهیزات داخل آن، مانند هوزریل، شیلنگ یا کپسول آتش نشانی، متناسب باشد و فضای کافی برای دسترسی به تجهیزات وجود داشته باشد.

3) نوع درب و قفل

نوع درب باید دسترسی سریع به تجهیزات را فراهم کند. مدل‌های قفل‌دار، مگنتی و شیشه‌ای بسته به محل نصب و نوع کاربری قابل انتخاب هستند.

4) کیفیت ساخت

کیفیت جوشکاری، لولا، قفل، رنگ و یراق‌آلات را بررسی کنید. اگر جعبه همراه با تجهیزات عرضه می‌شود، کیفیت هوزریل، شیلنگ و اتصالات نیز اهمیت دارد.

5) ضخامت ورق

ضخامت ورق به مدل و طراحی جعبه بستگی دارد و معمولاً حدود 1 تا 2 میلی‌متر است. البته ضخامت بیشتر به‌تنهایی نشانه کیفیت بالاتر نیست و کیفیت ساخت و پوشش بدنه نیز اهمیت دارد.

تعداد جعبه آتش نشانی مورد نیاز در ساختمان

تعداد فایرباکس‌ها باید طوری باشد که در هر بخش ساختمان، امکان دسترسی سریع به تجهیزات فراهم شود. تعیین دقیق تعداد وابسته به:

• مساحت هر طبقه
• نقشه راهروها و مسیرهای خروج
• نوع کاربری (مسکونی، صنعتی، درمانی…)
• سطح خطر آتش‌سوزی

در ساختمان‌های چندطبقه، معمولاً در هر طبقه (به‌ویژه در مسیرهای عمومی مثل راهروها و نزدیک خروج اضطراری) نصب جعبه اهمیت دارد.

در این بخش بهتر است شما معیارها را مطابق ضوابط پروژه و شهر هدف (مثلاً تهران) تنظیم کنید تا از ادعاهای عددیِ بدون مرجع دور بمانیم و مقاله «قابل دفاع» بماند.

نصب جعبه آتش نشانی و نکات اجرایی مهم

تعداد جعبه آتش نشانی یا فایرباکس به عواملی مانند مساحت ساختمان، تعداد طبقات، نوع کاربری، مسیرهای دسترسی و سطح خطر حریق بستگی دارد.

در ساختمان‌های چندطبقه، جانمایی فایرباکس باید به گونه‌ای باشد که تجهیزات آتش‌نشانی در بخش‌های مختلف ساختمان و مسیرهای دسترسی، به‌سرعت قابل دسترس باشند. محل و تعداد دقیق جعبه‌ها باید بر اساس ضوابط آتش‌نشانی، نقشه تأسیسات و شرایط پروژه تعیین شود.

بنابراین نمی‌توان یک تعداد ثابت را برای همه ساختمان‌ها اعلام کرد و بهتر است تعداد فایرباکس مطابق الزامات پروژه و مرجع آتش‌نشانی محل مشخص شود.

نصب جعبه آتش نشانی و نکات اجرایی مهم

نصب صحیح فایرباکس به اندازه انتخاب آن اهمیت دارد. جانمایی نامناسب می‌تواند دسترسی به تجهیزات و استفاده از آن‌ها را دشوار کند.

قبل از نصب

• ابعاد جعبه با تجهیزات داخلی متناسب باشد.
• جهت باز شدن درب با مسیر دسترسی هماهنگ باشد.
• فضای کافی برای باز شدن شیلنگ و استفاده از تجهیزات وجود داشته باشد.

هنگام نصب

• در مدل‌های توکار، جعبه باید به‌صورت محکم و تراز در محل خود نصب شود.
• از ایجاد سوراخ یا تغییرات غیر اصولی در بدنه خودداری شود.
• محل اتصال شیر و تجهیزات به گونه‌ای باشد که مانع عملکرد هوزریل و شیلنگ نشود.

بعد از نصب

• قرقره باید آزادانه حرکت کند.
• درب باید بدون گیر باز و بسته شود.
• اتصالات از نظر نشتی و عملکرد صحیح بررسی شوند.
• تجهیزات باید در وضعیت آماده استفاده قرار داشته باشند.

فشار آب پشت جعبه آتش نشانی

فشار آب یکی از عوامل مهم در عملکرد صحیح سیستم آتش‌نشانی است و باید متناسب با طراحی شبکه، تجهیزات و شرایط ساختمان باشد. فشار ناکافی می‌تواند عملکرد نازل و شیلنگ را کاهش دهد و فشار نامناسب نیز ممکن است به تجهیزات و اتصالات آسیب برساند.

در ساختمان‌هایی که از پمپ آتش‌نشانی یا سیستم تقویت فشار استفاده می‌شود، فشار و عملکرد سیستم باید به‌صورت دوره‌ای بررسی و سرویس شود.

استاندارد و ایمنی جعبه آتش نشانی

برای اطمینان از آماده‌به‌کار بودن فایرباکس، موارد زیر باید به‌صورت دوره‌ای بررسی شوند:

• سالم بودن شیلنگ، نازل، قرقره و اتصالات
• سالم و کامل بودن تجهیزات داخل جعبه
• باز و بسته شدن صحیح درب
• قابل مشاهده و دسترس بودن محل نصب
• بررسی وضعیت کپسول آتش نشانی در مدل‌های دارای کپسول

بازرسی و نگهداری تجهیزات باید متناسب با نوع سیستم و الزامات پروژه انجام شود.

قیمت جعبه آتش نشانی به چه عواملی بستگی دارد؟

قیمت فایرباکس به مشخصات جعبه و تجهیزات داخل آن بستگی دارد. مهم‌ترین عوامل عبارت‌اند از:

• جنس بدنه: فولادی، استیل یا فایبرگلاس
• ابعاد و تعداد کابین: تک‌کابین یا دوکابین
• نوع نصب: توکار، روکار یا ایستاده
• تجهیزات داخلی: هوزریل، شیلنگ، نازل، شیر، کوپلینگ و کپسول
• نوع درب و قفل
• کیفیت ساخت: ورق، رنگ، لولا، جوشکاری و تجهیزات داخلی

بنابراین برای استعلام قیمت جعبه آتش نشانی بهتر است نوع کابین، ابعاد، جنس بدنه و تجهیزات مورد نیاز مشخص شود.

برندهای رایج جعبه آتش نشانی در ایران

در بازار ایران برندها و تولیدکنندگان مختلفی جعبه آتش نشانی با مدل‌های توکار، روکار، تک‌کابین و دوکابین عرضه می‌کنند. هنگام انتخاب محصول، بهتر است فقط نام برند را ملاک قرار ندهید و کیفیت ورق، پوشش بدنه، لولا و قفل، قرقره، شیلنگ و اتصالات را نیز بررسی کنید.

همچنین مشخصات فنی محصول، کیفیت ساخت، خدمات پس از فروش و تناسب آن با نیاز پروژه اهمیت دارد.

جمع‌بندی

جعبه آتش نشانی یا فایرباکس فقط یک کابین فلزی نیست؛ باید تجهیزات داخل آن در زمان حادثه به‌سرعت در دسترس و آماده استفاده باشند. انتخاب صحیح نوع فایرباکس، ابعاد، جنس بدنه، تجهیزات داخلی و روش نصب می‌تواند به عملکرد بهتر تجهیزات اطفای حریق و کاهش ریسک در زمان حادثه کمک کند.

سوالات متداول جعبه آتش نشانی